Google Fonts’taki bir yazı tipini ücretsiz kullanabilmeniz, onun açık bir lisansla dağıtılmasından gelir. Bu lisans tek tip değil. 20 Ekim 2026 verisinde Latin alfabeli 1.829 ailenin 1.789’u SIL Open Font License 1.1 (kısaca OFL), 35’i Apache License 2.0, 5’i Ubuntu Font Licence 1.0 ile dağıtılıyor. Türkçenin bütün harflerini çizen 1.263 ailede dağılım 1.245 OFL, 13 Apache ve 5 Ubuntu.
Google’ın font deposunun açıklaması da aynı tabloyu veriyor: koleksiyondaki fontların çoğu OFL kullanıyor, bazıları Apache 2 lisanslı, Ubuntu fontları ise Ubuntu Font License ile geliyor. Her font ailesinin klasöründe kendi lisans dosyası bulunuyor. Sitemizdeki her font sayfasının karne bölümünde o ailenin lisansı yazıyor.
Bu yazı lisans metinlerinin ne dediğini aktarıyor; hukuki görüş değildir. Ticari bir projede kararı vermeden önce fontun kendi lisans dosyasını okuyun.
SIL Open Font License ne diyor?
OFL, fontların özgürce kullanılması, incelenmesi, değiştirilmesi ve dağıtılması için yazılmış bir lisans. Resmî metindeki izin bölümüne göre fontu ücretsiz olarak kullanabilir, inceleyebilir, kopyalayabilir, başka yazılımlarla birleştirebilir, gömebilir, değiştirebilir ve değiştirilmiş ya da değiştirilmemiş kopyalarını dağıtıp satabilirsiniz. Bu izinlerin koşulları şunlar:
- Font tek başına satılamaz. Metne göre font yazılımı ya da onun bileşenleri, orijinal ya da değiştirilmiş hâliyle, kendi başına satılamaz. Bir yazılım paketinin, bir temanın ya da bir uygulamanın içinde dağıtılması serbesttir.
- Telif ve lisans metni korunur. Fontu başka bir yazılımla birlikte dağıtırken her kopyada telif bildirimi ve lisans metni bulunmalıdır.
- Ayrılmış ad (Reserved Font Name). Fontun telif sahibi bir ya da birkaç adı “ayrılmış ad” olarak belirlemişse, değiştirilmiş sürümler açık yazılı izin olmadan bu adı kullanamaz.
- Türev de OFL kalır. Değiştirilmiş sürümler tamamen bu lisansla dağıtılmalı, başka bir lisansla dağıtılamaz.
- Belgeler lisansın dışında. Lisans, fontla oluşturulan belgelere uygulanmaz.
Son madde günlük kullanım için en önemlisi. Bir OFL fontuyla tasarladığınız afiş, sunum, kitap kapağı ya da web sayfasının metni OFL kapsamına girmez. Lisansın düzenlediği şey font dosyasının kendisidir.
PDF, e-kitap ve uygulamalar
OFL’nin izin listesinde “gömmek” (embed) açıkça yer alıyor. Bir PDF dosyasına, bir e-kitaba ya da bir mobil uygulamaya fontu gömmek bu izne dayanır. Uygulama paketlerinde fontun kendisi de dağıtılmış olur; bu durumda lisansın “telif bildirimi ve lisans metni her kopyada bulunmalı” koşulu devreye girer. Mobil uygulamalarda bu genellikle “açık kaynak lisansları” ekranına fontun OFL metnini eklemek anlamına gelir. PDF ve e-kitap gibi belgelerde ise metin, lisansın belgeleri kapsamadığı maddesine göre font lisansının konusu değildir.
Web sitesinde kullanmak
Bir web sitesinde fontu kendi sunucunuzdan sunduğunuzda font dosyasını ziyaretçinin tarayıcısına dağıtmış olursunuz. OFL bu dağıtıma izin veriyor; satılmadığı ve lisans koşullarına uyulduğu sürece sorun yok. Fontsource gibi paketler font dosyalarını lisans dosyalarıyla birlikte dağıtır. Fontu kendi sunucunuzda nasıl barındıracağınızı ayrı bir yazıda anlattık.
Türkçe harf eklemek
OFL fontu değiştirmeye izin verdiği için Türkçe harfleri eksik bir fonta ğ, ş ve İ çizip eklemek lisans açısından mümkün. Örneğin Google Fonts’taki Lato’da Ğ, İ ve Ş yok; bu sorunu Lato yazımızda anlattık. Böyle bir değişiklik yapıp sonucu dağıtacaksanız iki koşula bakın: değiştirilmiş fontu yine OFL ile dağıtmanız gerekir ve fontun lisans dosyasında ayrılmış ad tanımlıysa değiştirilmiş sürüme başka bir ad vermeniz gerekir. Ayrılmış ad olup olmadığı fontun OFL.txt dosyasının en üstündeki telif satırında yazar.
Web için fontu alt kümelere bölmek ya da biçimini WOFF2’ye çevirmek de teknik olarak dosyayı değiştirmektir. web.dev’in font rehberi de alt küme oluşturmadan önce lisansın kontrol edilmesini öneriyor. Google Fonts ve Fontsource bu işlemi kendileri yaparak dağıttığı için onların dosyalarını kullandığınızda ayrıca bir işlem yapmazsınız.
Apache License 2.0
Google Fonts’ta Apache lisanslı 35 aile var. Roboto Slab dışında neredeyse hepsi kataloğun ilk yıllarında, 2010 ve 2011’de eklenmiş başlık ve el yazısı aileleri. Bu eski aileler Türkçe açısından zayıf: 35 ailenin 22’si Türkçe harflerden en az birini çizmiyor; Permanent Marker, Satisfy ve Rock Salt bunlardan. Apache Lisansı genel bir yazılım lisansı. İkinci bölümüne göre her katkıda bulunan size süresiz, dünya çapında, münhasır olmayan, ücretsiz ve geri alınamaz bir telif lisansı verir: eseri çoğaltabilir, türev eser hazırlayabilir, gösterebilir, alt lisans verebilir ve dağıtabilirsiniz.
Dağıtım koşulları dördüncü bölümde:
- Dağıttığınız her alıcıya lisansın bir kopyasını verin.
- Değiştirdiğiniz dosyalara değiştirildiklerini belirten bir not ekleyin.
- Kaynaktaki telif, patent, marka ve atıf bildirimlerini koruyun.
- Eserde bir NOTICE dosyası varsa içindeki atıf bildirimlerini dağıtımınıza ekleyin.
OFL’den farklı olarak Apache Lisansı fontun tek başına satılmasını açıkça yasaklamaz ve türev eserin aynı lisansla dağıtılmasını şart koşmaz. Değişiklik bildirimi ve NOTICE koşulları ise OFL’de bu biçimde yoktur.
Ubuntu Font Licence 1.0
Ubuntu Font Licence yalnız Ubuntu ailesinde kullanılıyor. Bu lisansla gelen beş aile Ubuntu, Ubuntu Condensed, Ubuntu Mono, Ubuntu Sans ve Ubuntu Sans Mono; beşi de Türkçenin bütün harflerini çiziyor. Canonical’ın yayımladığı metnin giriş bölümü fontların özgürce kullanılabileceğini, incelenebileceğini, değiştirilebileceğini ve dağıtılabileceğini söylüyor. Koşullar OFL’ye benziyor, en belirgin fark adlandırmada:
- Orijinal sürüm adını değiştirmeden dağıtılır.
- “Önemli ölçüde değiştirilmiş” sürümler orijinalin adını ya da ona benzer bir adı taşımamak üzere yeniden adlandırılır.
- Önemli ölçüde değiştirilmemiş sürümler orijinal adı korur ve “derivative X” biçiminde ayırt edici bir ek alır.
- Dağıtılan her kopyada telif bildirimi ve lisans metni bulunur; dağıtım yine bu lisansla yapılır.
- Koşullara uyulmazsa lisans geçersiz olur ve lisans hiçbir marka hakkı vermez.
Ubuntu sayfamızda bu ailenin Türkçe harflerin hepsini çizdiğini ama ₺ işaretini çizmediğini görebilirsiniz.
Hangi fontun hangi lisansla geldiğini nereden görürsünüz?
Sitemizdeki her ayrıntılı font sayfasının karne bölümünde lisans adı yazıyor; bu bilgi Fontsource’un açık API’sinden alınıyor. google/fonts deposundaki klasör de aynı bilgiyi verir: klasör adı ofl, apache ya da ufl olarak lisansı gösterir.
Pratik bir kontrol listesi:
- Fontu bir uygulamanın ya da temanın içinde dağıtacaksanız lisans dosyasını da pakete ekleyin.
- Fontu değiştirip yayımlayacaksanız OFL’de ayrılmış ad, UFL’de adlandırma kuralı, Apache’de değişiklik notu koşuluna bakın.
- Font dosyasının kendisini tek başına bir ürün olarak satmayın; OFL bunu açıkça yasaklıyor.
- Fontla yaptığınız tasarımlar ve metinler font lisansının konusu değildir.
Ölçtüğümüz bütün ailelerin listesi ve Türkçe durumları font listesinde. Lisans verisinin nereden geldiği veri ve yöntem sayfasında açıklanıyor.