Bir davetiye, kafe tabelası ya da sosyal medya görseli için seçilen el yazısı ve başlık fontları, Türkçe harfler açısından en riskli grup. 20 Ekim 2026 ölçümümüzde Google Fonts’ta el yazısı grubundaki 254 Latin alfabeli ailenin 155’i, başlık (display) grubundaki 462 ailenin 284’ü Türkçenin 18 harfinin hepsini çiziyor. İki grupta da oran %61. Tırnaksız fontlarda bu oran %78, eş aralıklı (monospace) fontlarda %88.
Yani gövde metni için seçtiğiniz font büyük ihtimalle sorunsuzken, başlık ya da logo için seçtiğiniz süslü font her üç seferden birinde ğ, ş ya da İ’yi başka bir fonttan getirir. Üstelik bu tür fontlar büyük puntoda kullanıldığı için fark daha çok göze batar.
Rakamlarla iki grup
| El yazısı | Başlık (display) | |
|---|---|---|
| Latin alfabeli aile | 254 | 462 |
| Türkçe tam | 155 | 284 |
| En az bir harf eksik | 99 | 178 |
| Eksiklerden latin-ext parçası olan | 46 | 69 |
| Tek ağırlıkla gelen (bütün grup) | 208 | 367 |
Grubun en popüler 50 ailesine bakınca tablo değişmiyor: el yazısında 50 ailenin 34’ü, başlık fontlarında 28’i Türkçe tam.
Eksik ailelerin yarıya yakınında genişletilmiş Latin parçası var. Bu aileler Google Fonts arayüzünde “Latin Extended” destekli görünür ama Türkçe harfleri çizmez. Bunun genel nedenini latin-ext yazımızda anlattık.
Neden bu iki grupta daha sık?
Elimizdeki veri nedeni doğrudan göstermiyor, ama iki gözlem tabloyu açıklamaya yardım ediyor.
Eski aileler. Başlık ve el yazısı fontlarının önemli bir kısmı Google Fonts’un ilk yıllarında kataloğa girmiş. Başlık grubunda 2013’ten önce eklenen 224 ailenin 128’i Türkçe eksik; 2020 ve sonrasında eklenen 171 ailede bu sayı 25. El yazısında da aynı eğilim var: 2013 öncesinden 111 ailenin 60’ı eksik, 2020 sonrasından 113 ailenin 24’ü. Yeni eklenen ailelerde Türkçe çok daha iyi durumda.
Atlanan harfler hep aynı. Ölçümümüzde eksik ailelerde en sık görülen desen Ğ, ğ, İ, Ş ve ş harflerinin birlikte eksik olması; ç, ö ve ü genellikle var. Bu harfler Fransızca ve Almancada da kullanıldığı için tasarımcılar onları çiziyor, Türkçeye özgü olanları atlıyor.
Popüler ama Türkçesi eksik olanlar
20 Ekim verisinde Google Fonts popülerlik sırasına göre öne çıkan eksik aileler:
- Lobster Two (başlık, 35. sıra): Ğ, ğ, İ, Ş, ş yok.
- Permanent Marker (el yazısı, 69. sıra): Ğ, ğ, İ, Ş, ş yok.
- Patua One ve Fugaz One (başlık, 102. ve 106. sıra): Fugaz One’da noktasız ı da yok.
- Satisfy ve Cookie (el yazısı, 168. ve 366. sıra): Ğ, ğ, İ, Ş, ş yok.
El yazısı grubunda dikkat çeken bir aile grubu da adı “Edu” ile başlayan 16 font. Bunlar Avustralya eyaletlerinin okullarında öğretilen el yazısı biçimlerine göre çizilmiş aileler. Ölçümümüzde 16 ailenin 7’si Türkçe eksik; Edu QLD Beginner ve Edu SA Beginner gibi “Beginner” (başlangıç) sürümlerinde ç, ö ve ü bile yok. Aynı adla başlayan “Hand” sürümlerinin çoğu ise Türkçe tam. Çocuklara yönelik bir çalışma kâğıdı ya da eğitim materyali hazırlıyorsanız bu ailelerden birini seçmeden önce tam adına bakın.
İlginç bir çift Lobster ile Lobster Two. Aynı adı taşımalarına rağmen Lobster (53. sıra) Türkçenin bütün harflerini ve ₺ işaretini çiziyor; Lobster Two ise Türkçe harflerin beşini çizmiyor. Bir tasarım aracında “Lobster” ararken hangisini seçtiğinize bakmak gerekiyor.
Grubun tamamındaki eksikler ve aynı gruptan seçenekler el yazısı ve başlık sayfalarında listeleniyor.
Türkçe tam popüler seçenekler
El yazısı grubunda Türkçenin bütün harflerini çizen ve sık kullanılan aileler arasında Great Vibes, Indie Flower, Dancing Script, Kalam, Yellowtail, Caveat, Kaushan Script ve Pacifico var. Dancing Script ve Caveat dört ağırlıkla (400–700) geliyor ve değişken, Kalam üç sabit ağırlıkla (300, 400, 700); diğerleri tek ağırlık.
Başlık grubunda Alfa Slab One, Lobster, Black Ops One, Luckiest Guy, Righteous ve Bangers sık kullanılan Türkçe tam aileler. Google Fonts, Bebas Neue, Anton ve Oswald gibi dar ve kalın başlık fontlarını tırnaksız grubunda sınıflandırıyor; üçü de Türkçe tam. Bebas Neue ₺ işaretini çizmiyor, Anton ve Oswald çiziyor.
₺ konusunda el yazısı grubu şaşırtıcı biçimde iyi durumda: Türkçe tam el yazısı ailelerinin %58’i ₺ çiziyor, bu oran başlık fontlarında %30, tırnaksız fontlarda %38. Menü ya da fiyat etiketi tasarlıyorsanız bu fark işinize yarayabilir. Konunun ayrıntısı ₺ yazımızda.
Tek ağırlık, italik yok
Bu iki grupta fontların çoğu tek ağırlıkla geliyor: el yazısında 254 ailenin 208’i, başlık grubunda 462 ailenin 367’si. Türkçe tam aileler arasında italik çizimi olan el yazısı fontu yalnız 2, başlık fontu 12. Bunun pratik sonucu şu:
- Tasarım aracında ya da CSS’te “kalın” seçerseniz tarayıcı ya da uygulama harfleri yapay olarak kalınlaştırır. Bu yapay kalınlaştırma tasarımcının çizdiği bir ağırlık değildir; ince çizgili el yazısı fontlarında harf biçimi belirgin biçimde değişir.
font-weightdeğerini fontun gerçek ağırlığına (çoğunlukla 400) eşitleyin.- El yazısı fontunu italik yapmaya çalışmayın; çoğu zaten eğik çizilmiştir.
Büyük harfli başlıklarda İ testi
Başlık fontları çoğu zaman büyük harfle kullanılır. CSS’te text-transform: uppercase kullanıyorsanız MDN’in belirttiği gibi dile özgü dönüşüm lang özniteliğine bağlıdır; sayfa Türkçe işaretli değilse “istanbul” “ISTANBUL” olur. Sayfa doğru işaretlense bile fontun noktalı büyük İ’yi çizmesi gerekir. Titan One ve Rakkas gibi bazı başlık fontları Türkçenin bütün harflerini çizip yalnız İ’yi atlıyor. Bu yüzden bir başlık fontunu “İSTANBUL’DA ŞİŞLİ’YE” gibi bir satırla denemek, küçük harfli bir örnekten daha çok şey söyler.
Şapkalı harfler ise sorun değil: ölçtüğümüz hiçbir ailede â, î ya da û eksik değil. TDK’nin düzeltme işareti kuralında örnek verdiği “kâğıt”, “dergâh” ya da “hikâye” sözcüklerinde sorun çıkarsa bu, şapkadan değil ğ’den kaynaklanır.
Logo ve görsel için text parametresi
Bir el yazısı fontunu yalnız logoda ya da tek bir başlıkta kullanıyorsanız Google Fonts’un text= parametresi işe yarar. Google’ın belgesine göre bu parametreyle yalnız belirtilen karakterleri içeren, yüzde 90’a kadar küçültülmüş bir dosya istenebilir ve UTF-8 karakterler de gönderilebilir. Ancak font bir harfi çizmiyorsa bu parametre onu eklemez. Logoda “Doğa Çiçekçilik” yazacaksanız önce fontun ğ’yi çizdiğinden emin olun; sonra yalnız o harfleri isteyin.
Görsel tasarım uygulamalarında (sunum, afiş, sosyal medya şablonları) çalışıyorsanız aynı kural geçerli: uygulama eksik harfi kendi varsayılan fontundan getirir ve bu çoğu zaman yalnız dışa aktardıktan sonra fark edilir. Fontu seçmeden önce adını font listemizde arayıp satırda “Türkçe tam” yazdığını görmek birkaç saniyenizi alır.